Jak nazywa się dywan na ścianie?

Dywan wiszący na ścianie najczęściej nazywa się tapiserią. To ogólne określenie dekoracyjnej tkaniny ściennej, która służy do ozdabiania wnętrza, a nie do chodzenia. W zależności od pochodzenia i techniki wykonania można spotkać także nazwy: arras, gobelin oraz kilim.
Tapiseria – fachowa nazwa dywanu na ścianie
Określenie „dywan na ścianie” jest potoczne. W terminologii sztuki i dekoracji wnętrz właściwszym słowem jest tapiseria. Obejmuje ono różnego rodzaju dekoracyjne tkaniny przeznaczone do zawieszania na ścianie. Mogą przedstawiać sceny figuralne, ornamenty roślinne, wzory geometryczne albo abstrakcyjne kompozycje.
Tapiseria nie musi wyglądać jak klasyczny dywan podłogowy. Zwykle jest cieńsza, pozbawiona wysokiego runa i traktowana jako tekstylna dekoracja, podobnie jak obraz lub grafika. Słowa „arras” i „gobelin” bywają używane jako synonimy tapiserii, ale w ścisłym znaczeniu odnoszą się do konkretnych tradycji i miejsc pochodzenia.
Arras, gobelin i kilim – czym się różnią?
Najważniejsza różnica polega na tym, że arras i gobelin określają przede wszystkim historyczne rodzaje lub pochodzenie tkaniny, natomiast kilim oznacza konkretną technikę tkacką.
| Nazwa | Geneza/Technika | Charakterystyka |
|---|---|---|
| Arras | Nazwa związana z miastem Arras we Francji | Drogocenna tkanina dekoracyjna, często bogato zdobiona i wykonywana z wykorzystaniem kosztownych materiałów. |
| Gobelin | Nazwa pochodzi od paryskiej manufaktury Gobelins | Rodzaj tapiserii o charakterze dekoracyjnym, często przedstawiającej sceny, pejzaże lub ornamenty. |
| Kilim | Płaska, bezwłosowa technika tkacka | Dwustronna tkanina o charakterystycznych wzorach, spotykana w tradycjach wielu kultur, między innymi Bliskiego Wschodu. |
W codziennej polszczyźnie te nazwy często się zacierają. Każdy z wymienionych przedmiotów może pełnić funkcję dekoracji ściennej, ale nie każdy dywan wiszący na ścianie jest technicznie gobelinem albo arrasem. Najbardziej neutralnym i nadrzędnym określeniem pozostaje tapiseria.
Dlaczego dywany wieszało się na ścianach?
W Polsce dywany na ścianach kojarzą się przede wszystkim z wnętrzami z czasów PRL. Pełniły wtedy nie tylko funkcję dekoracyjną. Gruba tkanina pomagała ograniczyć odczuwanie chłodu od ściany i częściowo tłumiła dźwięki. Posiadanie ozdobnego dywanu mogło być także oznaką zamożności, ponieważ ręcznie wykonywane tkaniny były kosztowne i trudniej dostępne.
Współcześnie tapiseria jest traktowana głównie jako dekoracja oraz forma sztuki tekstylnej. Może ocieplać minimalistyczne wnętrze, przełamywać surowość stylu loftowego albo zastępować obraz czy większą grafikę. Dlatego określenie „dywan na ścianie” opisuje funkcję przedmiotu, a jego fachowa nazwa zależy od rodzaju tkaniny.
Czytaj dalej w tym dziale



